Jeżeli prowadzisz spółkę i chcesz wystawiać oraz odbierać faktury w Krajowym Systemie e-Faktur (KSeF), musisz zadbać zarówno o sam dostęp do systemu, jak również wiedzieć w jaki sposób właściwe zarządzać uprawnieniami.
W porównaniu do jednoosobowej działalności gospodarczej, proces wdrożenia KSeF w spółce jest bardziej złożony i wymaga wcześniejszego zaplanowania kilku kluczowych elementów.
W tym artykule wyjaśniamy, kto może korzystać z KSeF w spółce, jakie są dostępne metody uwierzytelniania oraz jak bezpiecznie zarządzać dostępami, aby przygotować firmę na obowiązkowy KSeF.
Kto może korzystać z KSeF w spółce?
Sposób korzystania z KSeF w spółce nie jest narzucony odgórnie – zależy od wewnętrznych decyzji organizacyjnych oraz od rozwiązań technicznych, z których korzysta dany podmiot. To właśnie one wpływają na wybór metody uwierzytelnienia oraz na model nadawania uprawnień użytkownikom.
W praktyce spółka może korzystać z KSeF na dwa sposoby, a każde z tych rozwiązań wiąże się z innymi obowiązkami organizacyjnymi:
- uwierzytelnienie podmiotu – spółka może korzystać z KSeF bezpośrednio jako podmiot, jeżeli uwierzytelnia się przy użyciu pieczęci elektronicznej. W takim przypadku wszystkie czynności wykonywane w systemie są przypisywane do spółki, a nie do konkretnej osoby fizycznej, która je realizuje.
- wyznaczenie osoby uprawnionej, która działa w imieniu spółki – jeżeli spółka nie korzysta z pieczęci elektronicznej, konieczne jest wyznaczenie administratora KSeF – osoby upoważnionej do działania w systemie w imieniu podmiotu. Administrator jest wskazywany poprzez złożenie w urzędzie skarbowym formularza ZAW-FA. Od tego momentu dostęp do KSeF nie przysługuje automatycznie całej spółce – systemem mogą posługiwać się wyłącznie osoby lub podmioty, którym administrator nada odpowiednie uprawnienia.
Warto podkreślić, że administratorem KSeF nie musi być osoba uprawniona do reprezentowania spółki, taka jak członek zarządu, wspólnik czy prokurent. Może to być inna osoba, której spółka powierzy tę rolę.
Administrator, jako pierwszy użytkownik systemu:
- korzysta z KSeF w imieniu spółki,
- nadaje uprawnienia pracownikom, osobom trzecim oraz podmiotom zewnętrznym.
Należy pamiętać, że formularz ZAW-FA pozwala wskazać tylko jedną osobę. Jej prawidłowe wyznaczenie jest kluczowe, ponieważ bez pierwszego administratora dalsze nadawanie uprawnień w KSeF nie będzie możliwe.
Zobacz też: Dostęp do KSeF dla jednoosobowej działalności gospodarczej – krok po kroku
Uwierzytelnienie spółki przy użyciu pieczęci elektronicznej
Jednym z rozwiązań jest korzystanie z kwalifikowanej pieczęci elektronicznej, która umożliwia uwierzytelnianie w KSeF bez przypisywania działań do konkretnej osoby fizycznej. W takim modelu wszystkie czynności wykonywane w systemie są przypisane bezpośrednio do spółki jako podmiotu.
Pieczęć elektroniczna zawiera dane identyfikujące firmę, takie jak:
- nazwa podmiotu,
- adres,
- numer NIP,
- numer KRS.
Z punktu widzenia prawa kwalifikowana pieczęć elektroniczna jest równoważna tradycyjnej pieczęci firmowej i spełnia wymogi rozporządzenia eIDAS. Potwierdza pochodzenie dokumentu oraz jego integralność, co ma szczególne znaczenie w cyfrowym obiegu faktur i dokumentów urzędowych.
Korzyści z wykorzystania pieczęci elektronicznej:
- brak konieczności składania formularza ZAW-FA,
- ciągłość dostępu do KSeF niezależnie od zmian kadrowych,
- możliwość działania w systemie jako podmiot, a nie konkretna osoba,
- łatwiejsza integracja KSeF z innymi systemami finansowo-księgowymi,
- możliwość używania pieczęci także poza KSeF, np. do podpisywania dokumentów elektronicznych,
- brak konieczności ujawniania danych osobowych wszystkich użytkowników.
Formularz ZAW-FA i wyznaczanie administratora KSeF
Jeżeli spółka nie decyduje się na wdrożenie pieczęci elektronicznej, konieczne jest wskazanie administratora KSeF. Jest to osoba, która zostaje formalnie upoważniona do działania w systemie w imieniu spółki.
Administratora zgłasza się poprzez złożenie formularza ZAW-FA do właściwego urzędu skarbowego. Można to zrobić:
- w formie papierowej (osobiście lub pocztą),
- elektronicznie (np. przez ePUAP lub e-Urząd Skarbowy), przy czym dokument musi zostać podpisany przez osoby uprawnione do reprezentacji spółki.
W zgłoszeniu można wskazać tylko jedną osobę, która uzyskuje dostęp do KSeF jako pierwsza. Dopiero po pierwszym logowaniu administrator może nadawać kolejne uprawnienia innym użytkownikom lub podmiotom.
Warto pamiętać, że administratorem KSeF nie musi być członek zarządu, wspólnik ani prokurent – może to być inna osoba, której spółka powierzy tę rolę.
Zobacz też: KSeF – od czego zacząć, żeby sprawnie wdrożyć e-faktury w firmie. 7 prostych kroków
Zarządzanie uprawnieniami w KSeF
KSeF umożliwia precyzyjne zarządzanie uprawnieniami użytkowników. Dostępy mogą być przypisywane do różnych działań, takich jak:
- wystawianie faktur,
- przeglądanie i pobieranie dokumentów,
- zarządzanie uprawnieniami innych użytkowników,
- zarządzanie jednostkami podrzędnymi.
Uprawnienia można nadawać:
- pracownikom spółki,
- osobom trzecim,
- podmiotom zewnętrznym, np. biurom rachunkowym.
Co istotne, dostęp można w każdej chwili zmienić lub cofnąć, co pozwala reagować na zmiany organizacyjne i ograniczać ryzyko nieuprawnionego dostępu do danych finansowych.
W praktyce wiele spółek decyduje się na korzystanie z narzędzi, które upraszczają zarządzanie uprawnieniami i pozwalają łączyć obsługę KSeF z codziennym procesem fakturowania. Dzięki temu nadawanie ról, kontrola dostępu i wysyłka faktur odbywają się w jednym środowisku, bez konieczności każdorazowego logowania się do systemów administracyjnych.
Zobacz też: Zarządzanie uprawnieniami w KSeF – kompletny przewodnik dla przedsiębiorców
Jak przygotować spółkę na obowiązkowy KSeF?
Aby spokojnie wejść w obowiązkowy KSeF, warto odpowiednio wcześnie zaplanować wdrożenie. W szczególności należy:
- wybrać metodę uwierzytelniania (pieczęć elektroniczna lub administrator wskazany przez ZAW-FA),
- ustalić, kto będzie odpowiadał za pierwsze logowanie i zarządzanie dostępami,
- zaplanować strukturę uprawnień w firmie,
- przygotować się do integracji KSeF z wykorzystywanymi systemami do fakturowania
Im wcześniej uporządkujesz te kwestie, tym mniejsze ryzyko problemów organizacyjnych i przestojów w wystawianiu faktur po wejściu obowiązkowego KSeF.
Zobacz też: Aplikacja Podatnika czy profesjonalny program do faktur – co wybrać?
Podsumowanie
Wdrożenie KSeF w spółce wymaga kilku kroków, ale przy odpowiednim przygotowaniu proces ten jest w pełni do opanowania. Kluczowe elementy to:
- wybór metody uwierzytelnienia,
- pierwsze logowanie do systemu,
- przemyślane zarządzanie uprawnieniami,
- zapewnienie narzędzi, które ułatwią codzienną pracę z fakturami.
Dzięki temu spółka może korzystać z KSeF zgodnie z przepisami, zachowując jednocześnie kontrolę nad dostępami i bezpieczeństwem danych.
Powrót do Bazy wiedzy